Η Ισότητα των Φύλων (Gender Equality) – ορισμοί
Ο ορισμός της Ισότητας των Φύλων κατά τους διεθνείς Οργανισμούς και την εθνική Νομοθεσία
Σε παγκόσμιο και εθνικό επίπεδο η ουσιαστική επίτευξη της Ισότητας των Φύλων συνεχίζει να αποτελεί ζητούμενο, καθώς συνεχίζουν να υφίστανται οι έμφυλες ανισότητες. Από την παρακάτω ενδεικτική παράθεση των ορισμών που χρησιμοποιούν τόσο οι διεθνείς οργανισμοί όσο και τα κράτη, η Ισότητα των Φύλων οφείλει να αντιμετωπίζεται και να προστατεύεται ως ανθρώπινο δικαίωμα και απαραίτητη συνθήκη κοινωνικής συνοχής και δικαιοσύνης.
Απαιτείται η υιοθέτηση πολιτικών και η εφαρμογή μέτρων για την εξάλειψη κάθε είδους έμφυλης διάκρισης, βίας και ανισότητας και την καταπολέμηση στερεοτυπικών αντιλήψεων και επιβλαβών πρακτικών, ώστε να κατοχυρώνονται τα ίδια δικαιώματα και για τα δύο φύλα, σε κάθε επίπεδο (νομικό, κοινωνικό, πολιτικό, οικονομικό κλπ.).
Ο ορισμός της Ισότητας των Φύλων κατά τους Διεθνείς Οργανισμούς
Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών -ΟΗE (United Nations –UN)
Η ισότητα των φύλων έγινε μέρος του διεθνούς δικαίου των ανθρωπίνων δικαιωμάτων από την Οικουμενική Διακήρυξη των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, η οποία εγκρίθηκε από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ στις 10 Δεκεμβρίου 1948. Η Οικουμενική Διακήρυξη αναφέρει ότι «Όλοι οι άνθρωποι γεννιούνται ελεύθεροι και ίσοι σε αξιοπρέπεια και δικαιώματα» και ότι «καθένας έχει δικαίωμα σε όλα τα δικαιώματα και τις ελευθερίες που ορίζονται στην παρούσα Διακήρυξη, χωρίς καμία διάκριση, όπως φυλή, χρώμα, φύλο, γλώσσα, θρησκεία, … γέννηση ή άλλη κατάσταση». Εξερεύνησε τη Διακήρυξη εδώ
Πηγή: ΟΗΕ
Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο – European Parliament
Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, «Η Ισότητα μεταξύ ανδρών και γυναικών έχει νομική υπόσταση τόσο σε ευρωπαϊκό / διεθνές, όσο και σε εθνικό επίπεδο. Η ισότητα γυναικών και ανδρών πρέπει να εξασφαλίζεται σε όλους τους τομείς, μεταξύ άλλων στην απασχόληση, την εργασία και τις αποδοχές. Η αρχή της ισότητας δεν αποκλείει τη διατήρηση ή τη θέσπιση μέτρων που προβλέπουν ειδικά πλεονεκτήματα υπέρ του υποεκπροσωπούμενου φύλου».
Πηγή: Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο
Το προαναφερόμενο Άρθρο 23 βασίζεται, επαναδιατυπώνει και εμπνέεται από άρθρα της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (εξερεύνησε τη Συνθήκη εδώ), τον αναθεωρημένο Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Χάρτη (03.05.1996) (εξερεύνησε τον Χάρτη εδώ), τον κοινοτικό Χάρτη των δικαιωμάτων των εργαζομένων (εξερεύνησε τον Χάρτη εδώ).
Πηγή: Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο
Ευρωπαϊκή Επιτροπή (European Committee – EC)
Προώθηση της ισότιμης οικονομικής ανεξαρτησίας γυναικών και ανδρών, η εξάλειψη του μισθολογικού χάσματος μεταξύ των δύο φύλων, προώθηση της ισορροπίας των φύλων στη διαδικασία λήψης αποφάσεων, τερματισμός της έμφυλης βίας και προώθηση της ισότητας των φύλων πέραν της Ευρωπαϊκής Ένωσης
Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή
Το 2020 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε την στρατηγική για την Ισότητα των Φύλων 2020-2025 (Εξερεύνησε τη στρατηγική εδώ).
Διεθνής Οργάνωση Εργασίας (International Labour Organisation _ ILO)
Η Ισότητα των Φύλων ως ανθρώπινο δικαίωμα
Η ισότητα των φύλων αναφέρεται στην απόλαυση ίσων δικαιωμάτων, ευκαιριών και μεταχείρισης από άνδρες και γυναίκες και από αγόρια και κορίτσια σε όλους τους τομείς τους ζωής. Tα δικαιώματα, οι ευθύνες, η κοινωνική θέση και η πρόσβαση των ανθρώπων τους πόρους δεν εξαρτώνται από το φύλο.
Η ισότητα των φύλων συνεπάγεται ότι όλοι οι άνδρες και οι γυναίκες είναι ελεύθεροι να αναπτύξουν τους προσωπικές τους ικανότητες και να κάνουν επιλογές ζωής χωρίς τους περιορισμούς που θέτουν τα στερεότυπα ή οι προκαταλήψεις για το φύλο, τους ρόλους ή τα χαρακτηριστικά ανδρών και γυναικών.
Η Ισότητα των Φύλων στην Εργασία
Στο πλαίσιο της αξιοπρεπούς εργασίας, η ισότητα των φύλων περιλαμβάνει την ισότητα ευκαιριών και μεταχείρισης, την ισότητα αμοιβών και πρόσβασης σε ασφαλή και υγιή εργασιακά περιβάλλοντα, την ισότητα στο συνεταιρισμό και τις συλλογικές διαπραγματεύσεις, την ισότητα στην απόκτηση ουσιαστικής επαγγελματικής εξέλιξης, προστασίας της μητρότητας και ισορροπίας μεταξύ της εργασίας και της οικιακής ζωής που είναι δίκαιη τόσο για τους άνδρες όσο και για τις γυναίκες.
Πηγή:ILO, ABC of women workers’ rights and gender equality
Geneva, International Labour Office, Second Edition 2007
Εξερεύνησέ το εδώ
Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο για την Ισότητα των Φύλων (European institute for Gender Equality – EIGE)
Ισότητα των φύλων σημαίνει ίσα δικαιώματα, υποχρεώσεις και ευκαιρίες για άντρες και γυναίκες, αγόρια και κορίτσια.
Ισότητα δε σημαίνει ότι οι γυναίκες και οι άνδρες θα γίνουν το ίδιο, αλλά ότι τα δικαιώματα, οι ευθύνες και οι ευκαιρίες των γυναικών και των ανδρών δε θα εξαρτώνται από το αν γεννιούνται γυναίκες ή άνδρες. Η ισότητα των φύλων συνεπάγεται ότι λαμβάνονται υπόψη τα συμφέροντα, οι ανάγκες και οι προτεραιότητες τόσο των γυναικών όσο και των ανδρών, αναγνωρίζοντας έτσι την ποικιλομορφία διαφορετικών ομάδων γυναικών και ανδρών. Η ισότητα των φύλων δεν είναι γυναικείο ζήτημα, αλλά πρέπει να αφορά και να εμπλέκει πλήρως τους άνδρες, καθώς και τις γυναίκες. Η ισότητα μεταξύ γυναικών και ανδρών θεωρείται και ως ζήτημα ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ως προϋπόθεση και δείκτης βιώσιμης ανθρωποκεντρικής ανάπτυξης.
Πηγή: EIGE
Η Αρχή της Ισότητας των Φύλων στο Σύνταγμα της Ελλάδας
Tο Σύνταγμα του 1975 κατοχυρώνει συνταγματικά την αρχή της Ισότητας των Φύλων.
Ενδεικτικά στο άρθρο 4 §2 του Συντάγματος ορίζεται ρητά ότι «οι Έλληνες και οι Eλληνίδες έχουν ίσα δικαιώματα και υποχρεώσεις», ενώ υπάρχουν και αναφορές σε άλλα Άρθρα όπως στο άρθρο 22§1 εδ. β’ Σ, που καθιερώνει την αρχή της ίσης αμοιβής για την ίσης αξίας παρεχόμενη εργασία ανεξαρτήτου φύλου. Στο Άρθρο 116 §1-2 (2001) αναφέρεται ότι «Δεν αποτελεί διάκριση λόγω φύλου η λήψη θετικών μέτρων για την προώθηση της ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών. Το Κράτος μεριμνά για την άρση των ανισοτήτων που υφίστανται στην πράξη, ιδίως σε βάρος των γυναικών. Εξερεύνησε το Σύνταγμα της Ελλάδας εδώ
Πηγή: Βουλή των Ελλήνων
